Được phát hiện vào những năm đầu của thế kỉ 19, Nam Cực cho đến nay vẫn là một chốn hồng hoang, chứa đựng nhiều bí ẩn khoa học chưa khám phá. Chính vì thế có lẽ ít người biết rằng châu lục này đang nắm giữ tới mười kỉ lục thế giới!

1. Châu lục lạnh nhất

Kết quả đo năm 1983 của trạm phía Đông tại cao nguyên băng Nam Cực cho thấy: nhiệt độ trung bình hàng năm là -280 C, vùng trung tâm châu lục nhiệt độ bình quân có lúc xuống tới -400 đến -600 C, nhiệt độ lúc thấp nhất là -89,60 C.

Chưa có vùng đất nào trên thế giới lạnh khắc nghiệt như ở châu lục này. So với Bắc Cực, nhiệt độ của Nam Cực thấp hơn 200C. Nhiệt độ vào mùa đông của Bắc Cực chỉ tương đương với nhiệt độ mùa hè của châu Nam Cực. Châu lục này thực sự xứng đáng với vị trí số 1 về cái lạnh. 

Hình ảnh về các núi băng ở châu Nam Cực

2. Bão tuyết mạnh nhất

Ven biển Nam Cực, tốc độ gió bình quân đạt 17-18m/s, đôi lúc tốc độ tăng lên tới 40-50 m/s. Tốc độ gió tối đa nơi đây là 100m/s. Vì thế, châu Nam Cực được coi là “cực gió của thế giới”. Gió nơi đây còn được mệnh danh là “gió sát thủ”.

Bão tuyết ở châu Nam Cực

3. Lượng băng tuyết nhiều nhất

Diện tích bề mặt của Châu Nam Cực vào khoảng 1,4 triệu km2, chiếm 1/10 diện tích lục địa toàn thế giới. Khối lượng băng của của Nam Cực tính cả phần lục địa chính và các đảo nhỏ ước tính vào khoảng 24×106 km3, chiếm tới khoảng 95% lượng băng toàn thế giới.

Nếu như toàn bộ chúng bị tan chảy, mặt nước biển trên hành tinh của chúng ta sẽ tăng lên 60m và khoảng 2,2 triệu km2 diện tích đất liền sẽ bị nhấn chìm.

Khối băng Nam Cực

4. Khô hạn nhất

Lượng mưa trung bình hàng năm là 55mm, lên dần lên các vĩ độ cao hơn thì lượng mưa càng giảm đi, chính giữa của châu lục lượng mưa chỉ có 5mm. Tại những điểm gần sát cực nam trái đất, lượng mưa hàng năm gần như bằng 0. So với sa mạc Sahara (châu Phi), lượng mưa nơi đây còn ít hơn. Có thể nói châu Nam Cực là khu vực khô hạn nhất trên thế giới.

Nguyên nhân chủ yếu là vì một khối băng khổng lồ đã được hình thành sau khi băng tuyết rơi xuống bồi đắp lâu ngày trên châu lục này. Thêm vào đó, khí hậu ở đây rất lạnh lại ít được mặt trời chiếu sáng nên lượng băng bị tích tụ hàng năm lớn hơn rất nhiều so với lượng băng tan chảy, từ đó hình thành nên “sa mạc trắng” vô cùng khô hạn. 

Châu Nam Cực - một sa mạc trắng

5. Độ cao trung bình so với mực nước biển lớn nhất

 

Núi băng Nam Cực vào buổi sáng

Chúng ta đều biết rằng, độ cao trung bình so với mực nước biển của năm khu vực tiêu biểu trên thế giới lần lượt là: Châu Á 950m, Bắc Mĩ 700m, châu Phi 650m, Nam Mĩ 600m, châu Âu 300m, thế nhưng, con số này của Nam Cực lại là 2350 m. Sở dĩ như vậy là vì Nam Cực có dải băng rất dày và lớn. Độ dày bình quân của dải băng này là 2200m, có nơi tới 4800m, khiến cho độ cao trung bình của châu Nam Cực so với mặt nước biển đứng số một thế giới.  

Châu Á	Bắc Mỹ	Châu Phi	Nam Mỹ	Châu Âu	Nam Cực
950	700	650	600	300	2350

6. Châu lục hoang sơ và vắng vẻ nhất thế giới

Cho tới nay, Nam Cực là châu lục duy nhất trên thế giới chưa có cư dân sinh sống. Chỉ có một số chuyên gia khoa thuộc các quốc gia khác nhau tới đây làm việc trong những khoảng thời gian ngắn. Số người này mỗi năm chỉ có khoảng 2000 người.

Bốn phía là nước biển, hoàn cảnh khí hậu vô cùng khắc nghiệt và lạnh giá khiến cho các loài sinh vật nơi đây trở nên khan hiếm. Thực vật chỉ có những loài bậc thấp như rêu, địa y hay một số loài động vật như chim cánh cụt, hải cẩu.. thích ứng được trong môi trường tự nhiên và hệ sinh thái khắc nghiệt này.

Có giả thiết cho rằng châu Nam Cực đã từng có người ở. Họ dựa theo bằng chứng về một bản đồ được lập bởi đô đốc Piri Reis (thuộc hạm đội của đế chế Ottoman) vẽ và mô tả về châu này vào thế kỷ 16. Tuy nhiên cho đến nay, nhân loại vẫn chưa chọn vùng đất lạnh giá này làm nơi định cư của mình. 

Một trạm khảo sát của các nhà nghiên cứu khoa học ở Nam Cực

7. Châu lục có ngày và đêm dài nhất

Ở hai vùng cực trái đất cứ 60 năm lại xuất hiện một hiện tượng kì lạ là: nửa năm sáng và nửa năm tối. Người ta gọi đó là ngày và đêm dài nhất. Đây là hiện tượng khí hậu và vật lý chỉ có ở khu vực vĩ độ cao nhất của trái đất do quá trình trái đất tự chuyển động quanh trục của nó đồng thời quay xung quanh mặt trời tạo thành.

Đêm ở Nam Cực

8. Châu lục sạch sẽ nhất thế giới

Cho tới nay, Nam Cực vẫn chưa có con người cư trú. Chất thải công nghiệp cũng chưa xuất hiện. Số ít những nhân viên khảo sát, nhà khoa học và du khách cũng không thể ảnh hưởng lớn đối với hệ sinh thái nơi đây. Vì vậy, châu Nam Cực vẫn là một thế giới băng tuyết sạch sẽ và ở trong trạng thái nguyên thủy.

Đây thực sự là vùng đất “tinh khiết” nhất, một công viên hoang dã theo đúng nghĩa của nó. Do vậy Nam Cực trở thành môi trường thực nghiệm lí tưởng nhất đối với các nhà khoa học, nhất là khoa học môi trường.

Nam Cực - Thế giới tinh khiết của những tảng băng

Tài nguyên khoáng sản của châu Nam Cực vô cùng phong phú và đa dạng, đặc biệt hệ thống sinh vật biển ví như các loài hải cẩu, cá voi các loại cá và các loài nhuyễn thể giàu Protein.

Tài nguyên nhuyễn thể  đầy tiềm năng của Nam Cực

Theo số liệu của Cuộc điều tra quốc tế về nguồn sinh vật biển ở biển Nam Cực thì vùng biển nơi đây có tới hơn 1,5 triệu tấn các loài nhuyễn thể này. Con người mỗi năm có thể thu hoạch 1/10 khối lượng loài sinh vật biển này ở Nam Cực.

Với con số đó, hoạt động khai thác của con người dường như không có ảnh hưởng gì lớn tới hệ sinh thái nơi đây. Song số lượng khai thác này lại gấp đôi các khu vực khác trên toàn thế giới. Do vậy, mọi người nói rằng tài nguyên nhuyễn thể ở Nam Cực không bao giờ cạn và nó là kho cung cấp protein vô tận của loài người.

10. Nơi tầng ozon bị phá hoại mạnh nhất

Cơ quan hàng không và không gian Hoa Kỳ (NASA)dùng vệ tinh tính toán và vẽ lại lỗ thủng tầng ozon ở châu Nam Cực

Năm 1985, báo chí khoa học Anh đưa tin có một lỗ thủng tầng ozon tại Nam Cực. Các nhà nghiên cứu đã kết luận rằng lượng ozon trong bầu khí quyển của châu Nam Cực giảm đi một cách rõ rệt so với những năm 70 của thế kỉ 20. Cho đến tháng 10/1982 lần đầu tiên lượng ozon xuống rất thấp, chỉ khoảng 200 đơn vị ozon đã làm xuất hiện một lỗ hổng của tầng ozon ở châu Nam Cực.

Thông thường, lỗ hổng ozon ở châu Nam Cực hình thành vào khoảng hạ tuần tháng 9 và đến thượng tuần tháng 10 thì lỗ hổng ozon đạt được diện tích tối đa. Đến cuối tháng 11 đầu tháng 12 khí hậu lạnh hơn, lỗ thủng này cũng thu hẹp lại.

Trong những năm từ 1996 đến 2001, lỗ hổng tầng ozone ở Nam Cực đã mở rộng tới hơn 24 triệu km2. Lỗ hổng này lớn nhất là vào năm 2000, với diện tích 28 triệu km2. Theo Trung tâm nghiên cứu của NASA, những phân tích sơ bộ từ đầu tháng 9/2002 cho thấy lỗ hổng này đã thu nhỏ lại khoảng từ 6-15 triệu km2.

Lỗ hổng tầng ozon ở Nam Cực xu hướng ngày càng lớn đã báo động hiện tượng ô nhiễm môi trường trên toàn thế giới, tầng khí quyển bảo vệ cho loài người đang bị hủy hoại nghiêm trọng. Điều này ảnh hưởng lâu dài tới sự phát triển bền vững của xã hội con người nói chung, tới sự phát triển của kinh tế - văn hóa - chính trị - sức khỏe của mỗi quốc gia nói riêng. Chúng ta cần có những động thái thiết thực hơn để giải quyết vấn đề này.